Chở trẻ em bằng xe đạp điện: chọn ghế ngồi, kiểm tra xe và cách đi an toàn
Đưa con đi học, đi chơi bằng xe điện rất tiện, nhưng thêm một đứa trẻ phía trước hoặc phía sau làm xe nặng hơn và khó giữ thăng bằng hơn. Bài viết tổng hợp những điểm cần chuẩn bị trước khi chở trẻ em bằng xe đạp điện: ghế ngồi, baga, dây đai, mũ, tấm che nan hoa và thói quen lái.
Mục lục
Nhiều phụ huynh dùng xe điện để đưa con tới trường hay ra công viên vì xe nhẹ, chạy êm và không cần đạp mạnh. Tuy vậy, chở trẻ em bằng xe đạp điện khác hẳn đi một mình: trọng tâm xe cao lên, tổng tải nặng hơn, quãng phanh dài hơn và bé có thể cựa quậy bất ngờ. Chuẩn bị đúng ghế, đúng xe và đúng cách lái sẽ giúp mỗi chuyến đi nhẹ nhàng hơn cho cả hai.
Ghế trước hay ghế sau: chọn theo vóc dáng của bé
Hai kiểu ghế phổ biến nhất là ghế gắn phía trước (giữa tay lái và yên) và ghế gắn trên baga sau. Mỗi kiểu hợp với một giai đoạn khác nhau, vì vậy hãy đọc kỹ giới hạn cân nặng và độ tuổi mà nhà sản xuất ghi trên ghế thay vì đoán theo cảm giác.
| Tiêu chí | Ghế trước | Ghế sau (trên baga) |
|---|---|---|
| Phù hợp với | Bé nhỏ, nhẹ cân | Bé lớn hơn, ngồi vững |
| Quan sát bé | Dễ, bé nằm trong tầm mắt người lái | Khó, phải dựa vào cảm giác và gương |
| Ảnh hưởng tới lái | Có thể vướng đầu gối, tay lái nặng hơn | Đuôi xe nặng, đầu xe dễ bị nhẹ khi lên dốc |
| Yêu cầu với xe | Khoảng trống giữa cổ lái và yên đủ rộng | Baga chắc, chịu tải tốt, không vướng pin |
Nếu bé đã cao, chân dài tới mức chạm vào gối người lái khi ngồi ghế trước, đó là lúc nên chuyển sang ghế sau. Ngược lại, bé còn hay ngủ gật trên đường thì ghế có tựa lưng cao và tựa đầu sẽ an toàn hơn ghế dạng yên phẳng.
Kiểm tra xe trước khi chở trẻ em bằng xe đạp điện
Baga và điểm bắt ghế
Ghế sau chỉ chắc khi baga chắc. Hãy lắc thử baga, kiểm tra ốc bắt vào khung và xem tải trọng baga được ghi trong hướng dẫn của xe. Một số mẫu đặt pin ngay dưới baga; khi đó cần chắc chắn ghế không đè lên hộp pin, không cản việc tháo pin để sạc và kẹp ghế không ép vào dây điện.
Khung và tổng tải trọng
Cộng cân nặng người lái, cân nặng của bé, ghế và đồ mang theo, rồi so với tải trọng tối đa nhà sản xuất công bố. Khung bị quá tải lâu ngày dễ mỏi tại các mối hàn, nhất là quanh cổ lái và gắp sau. Bài tải trọng và khung xe đạp điện giải thích cách đọc con số này kỹ hơn.
Phanh, lốp và chân chống
Thêm người phía sau làm xe cần quãng dài hơn để dừng hẳn. Phanh cần ăn đều cả hai bánh, má phanh còn dày; lốp bơm đúng áp suất khuyến cáo ghi trên hông lốp. Chân chống đôi (chống giữa) giúp xe đứng vững hơn chân chống nghiêng khi bạn đặt bé lên ghế. Nếu đang phân vân giữa hai kiểu phanh, xem thêm bài phanh đĩa và phanh cơ.
Dây đai, tấm che nan hoa và chỗ để chân
Ba chi tiết nhỏ này quyết định phần lớn độ an toàn của bé trên ghế:
- Dây đai: ưu tiên đai nhiều điểm (qua vai và giữa hai chân) có khóa mà trẻ khó tự mở. Chỉnh đai vừa sát người, luồn được một hai ngón tay là vừa.
- Che nan hoa: bàn chân trẻ lọt vào nan hoa bánh sau là tai nạn hay gặp và rất đau. Hãy lắp tấm chắn nan hoa hoặc chọn ghế có sẵn vách che hai bên.
- Bàn đạp chân cho bé: ghế tốt có chỗ để chân kèm dây giữ, chỉnh được độ cao theo chiều dài chân của trẻ.
- Tay vịn: cho bé một chỗ để bám, tránh việc bé với tay ra phía tay lái hay yên của bố mẹ.
Kiểm tra lại toàn bộ dây và khóa trước mỗi chuyến, vì trẻ hay nghịch khóa khi ngồi chờ.
Mũ bảo hiểm cho trẻ và quy định cần tuân thủ
Bé cần mũ bảo hiểm riêng, đúng cỡ đầu, quai cài sát cằm và không xô lệch khi bé lắc đầu. Mũ quá to sẽ trượt xuống che mắt, còn mũ chật làm bé khó chịu và đòi tháo ra. Cách đo vòng đầu và chọn kiểu mũ đã có trong bài mũ bảo hiểm xe đạp; với trẻ nhỏ, nên chọn mũ nhẹ, có lỗ thoáng và mặt sau không quá dày để không đẩy đầu bé về phía trước khi tựa vào ghế.
Về pháp luật, quy định về số người được chở và việc đội mũ có thể thay đổi theo từng thời kỳ. Phụ huynh nên tìm hiểu và tuân thủ quy định hiện hành, đồng thời làm gương bằng cách cùng đội mũ mỗi khi lên xe.
Cách lên và xuống xe khi có trẻ
Phần lớn sự cố nhỏ khi chở con xảy ra lúc xe đang đứng yên chứ không phải lúc chạy. Một trình tự gợi ý:
- Tắt nguồn hoặc đưa xe về chế độ không trợ lực để xe không vọt đi khi lỡ chạm tay ga hay bàn đạp.
- Dựng chân chống trên nền phẳng, khóa phanh nếu xe có chốt giữ phanh.
- Đặt bé vào ghế, cài đai, chỉnh chân vào bàn đạp, sau đó mới đội mũ cho mình.
- Người lớn lên xe, giữ chắc tay lái bằng cả hai tay, rồi mới gạt chân chống.
- Khi xuống: người lớn xuống trước, dựng chân chống, sau đó mới tháo đai và bế bé ra.
Đây là thói quen quan trọng nhất khi chở trẻ em bằng xe đạp điện: không bao giờ để bé ngồi trên ghế khi xe chỉ dựng chân chống và không có người giữ, kể cả vài giây.
Chọn mức trợ lực thấp và lái chậm rãi
Xe điện tăng tốc nhanh hơn xe đạp thường, và khi chở thêm một em bé, cú giật lúc khởi hành có thể làm bé chúi về phía trước. Hãy bắt đầu ở mức trợ lực thấp nhất, đạp vài vòng cho xe lăn rồi mới tăng dần. Với xe có tay ga, vặn nhẹ và đều tay. Một số lưu ý khác:
- Giữ tốc độ vừa phải, đi sát lề phải, tránh luồn lách.
- Bóp phanh sớm và từ từ, dùng cả phanh trước lẫn phanh sau.
- Ôm cua rộng, không nghiêng xe nhiều như khi đi một mình.
- Lên dốc dùng mức trợ lực vừa đủ, xuống dốc rà phanh từ đầu dốc.
- Tránh đi khi trời mưa to, đường trơn hoặc tầm nhìn kém.
Nếu bạn mới chuyển sang xe trợ lực, hãy tập quen với các mức trợ lực khi đi một mình trước, theo hướng dẫn ở bài cách sử dụng xe đạp điện trợ lực.
Thói quen nhỏ giúp bé ngồi ngoan khi chở trẻ em bằng xe đạp điện
Trẻ ngồi yên khi thấy thoải mái và được báo trước điều sắp xảy ra. Nói với bé "mình sắp dừng" hay "mình sắp rẽ" để bé biết bám tay vịn. Cho bé mặc áo có màu sáng, mang thêm áo khoác mỏng khi trời gió. Với quãng đường dài, nghỉ giữa chặng để bé duỗi chân. Đừng treo túi nặng lên tay lái vì nó làm lái lệch và có thể đập vào chân bé ở ghế trước.
Kết luận
Chở trẻ em bằng xe đạp điện an toàn bắt đầu từ chiếc ghế phù hợp với vóc dáng của bé, một chiếc xe có baga, khung và phanh đủ tốt, cùng thói quen lên xuống xe đúng trình tự và lái ở mức trợ lực thấp. Nếu bạn đang chọn xe để đưa đón con hằng ngày, có thể tham khảo nhóm xe đạp trợ pin chuyên dụng hoặc gọi hotline 1900 4656 để EVBIKE tư vấn mẫu xe hợp với nhu cầu chở bé của gia đình.
Câu hỏi thường gặp về chở trẻ em bằng xe đạp điện
Xe đạp điện nào lắp được ghế trẻ em?
Xe cần có baga sau chắc chắn hoặc khoảng trống đủ rộng phía trước, tải trọng tối đa cao hơn tổng cân nặng người lái, bé và ghế. Nên mang ghế tới thử lắp hoặc hỏi người bán trước khi mua.
Có nên cho bé ngồi sau mà không dùng ghế riêng?
Không nên. Ghế chuyên dụng có tựa lưng, dây đai và chỗ để chân giúp bé không trượt ra và không bị kẹt chân vào bánh xe.
Khi chở con nên để mức trợ lực bao nhiêu?
Hãy khởi hành ở mức thấp nhất rồi tăng dần khi xe đã chạy đều. Tránh mức cao vì xe vọt nhanh, dễ làm bé giật mình và chúi người.
Bao lâu nên kiểm tra lại ghế và baga?
Nên nhìn qua dây đai và khóa trước mỗi chuyến, siết lại ốc bắt ghế và baga theo lịch bảo dưỡng xe hoặc khi nghe tiếng lọc cọc.